Betreft: Onze zienswijzen met betrekking tot het Ontwerp Tracé Besluit van 18 maart 2010, ter inzage gelegd vanaf 31 maart 2010

Midden-Delfland 5 mei 2010

Aan zijne Excellentie Ir. C.M.P.S. Eurlings,

De Midden-Delfland Vereniging maakt gaarne gebruik van de gelegenheid tot het indienen van onze zienswijze op het Ontwerp-Tracébesluit A4 Midden Delfland (OTB). De
belangrijkste reden is dat aanleg van de A4 als beschreven in het OTB de belangen schaadt van bewoners, gebruikers, recreanten, ondernemers en passanten van/in het gebied Midden-Delfland. De Midden-Delfland Vereniging zet zich in voor al deze groepen en heeft met 2600 leden een breed draagvlak in dit gebied.

Wij zijn ons bewust van de mobiliteitsopgave in het gebied rond Midden Delfland, maar menen, dat het nu voorliggende Ontwerp Trace Besluit een sterk negatief effect heeft op het gebied Midden Delfland en dat deze negatieve effecten kleiner worden als onze aanbevelingen, zoals verwoord in deze zienswijze, overgenomen worden.

Allereerst schetsen wij in het intermezzo de positie en de doelstelling van de Midden-Delfland Vereniging. Vervolgens geven we aan, dat wij voorstellen om niet het OTB uit te voeren, maar in plaats daarvan de A4 te realiseren in een tunnel met daarbovenop een vaart. Een zienswijze hierover zal ingediend worden door de Stichting A4-met-Vaart, en wordt ondersteund door onze vereniging. Tot slot geven we puntsgewijs aan op welke punten in onze ogen het OTB kwalitatief tekort schiet. Dit betreft ook punten waar dit OTB afwijkt van de eerder geformuleerde uitgangspunten van het IODS-convenant (2006). Dit IODS-convenant werd gesteund door de betrokken gemeenten, provincie en rijk. Wij menen dat de centrale doelstelling van het IODS, namelijk een weg die zoveel mogelijk de ruimtelijke kwaliteit van Midden-Delfland spaart en die (binnen redelijke grenzen) niet gezien, gehoord noch geroken wordt, niet wordt gerealiseerd in / met dit OTB.

Effecten van de A4 op de kwaliteit van Midden-Delfland
Het aanleggen van de A4 Delft-Schiedam heeft voor Midden-Delfland gebied (niet gelijk aan de gemeente Midden-Delfland) veel negatieve gevolgen. Het gebied wordt opgedeeld en kleiner als gevolg van de aanleg van de snelweg. De leefkwaliteit van het gebied neemt sterk af, en dat in een omgeving waarin dit gebied het enige enigszins aaneengesloten open en groene gebied is. Midden-Delfland wordt breed erkend als een voorbeeld van hoe ruimtelijke kwaliteit behouden kan worden in een zich verstedelijkende wereld. Midden-Delfland is voor inwoners van het gebied zelf en voor inwoners uit Rotterdam, Den Haag, Delft, Schiedam, Vlaardingen, Maassluis en andere gemeentes een oase van groen en een uitgelezen plaats om een levensstijl te kunnen behouden c.q. te beleven, waarin plaats is voor oorspronkelijk, open en groen gebied met hoogwaardige recreatieve voorzieningen, geïntegreerd in een omgeving waar ook plaats is voor landbouw, wonen en ondernemen. Voor de bewoners van dit deel van Zuid-Holland is al zeer weinig open ruimte beschikbaar. Deze mag niet verder worden verkleind, zeker niet gezien het beschikbaar zijn van alternatieven voor het OTB.

De Midden-Delfland Vereniging heeft het OTB getoetst aan de uitgangspunten van het IODS uit 2006. Het motto was: niet zien, niet horen en niet ruiken. Wij constateren, dat deze uitgangspunten op een aantal punten niet terugkomen in het OTB. Indien u onze zienswijze implementeert, doet dit meer recht aan dit zeer waardevolle gebied. Wij hebben als vereniging geparticipeerd in de totstandkoming van het LOP (Landschapontwikkelingsperspectief), een intergemeentelijk plan ter bescherming van het gebied Midden-Delfland, dat is opgesteld na het vervallen van de reconstructiewet. Dit plan is recent vastgesteld door de gemeenteraden van Delft, Midden-Delfland, Vlaardingen, Maassluis, Rotterdam-Overschie en Schiedam en door het Hoogheemraadschap van Delfland. Aanleg van de A4 tast sterk de ruimtelijke kwaliteit en belevingswaarde van het natuur- en recreatiegebied de Kerkpolder (westelijk uitloopgebied van Delft) aan.

A4-met-vaart als alternatief
We pleiten ervoor om niet het OTB uit te voeren, maar als variant de A4-met-Vaart uit te voeren. Deze variant is beter ingepast in het landschap. De tweedeling van het gebied wordt minder scherp. Door het meervoudig ruimtegebruik, de vaart boven de tunnel, is er minder verlies van open ruimte.

In tegenstelling tot de conclusies, die zijn getrokken in het tracérapport van de trajectnota MER, hebben second opinions door Haskoning en BAM aangetoond, dat de eventuele meerkosten van de A4 met Vaart aanzienlijk lager zijn dan de meerkosten genoemd in de trajectnota. Dit in combinatie met de risico's van de vliesconstructie in het OTB maakt dat we u willen verzoeken deze variant serieus te nemen en mee te nemen in de aanbesteding, zodat de kosten en aanlegtijd voor beide varianten door “de markt” goed en transparant worden onderzocht en berekend. A4 met Vaart voldoet aan het IODS en heeft t.o.v. het OTB belangrijke milieuvoordelen:

• Luchtvervuiling: de tunnel in het alternatief A4 met Vaart loopt vanaf het Kethelplein tot ver in de polder Midden-Delfland. Hierdoor wordt de vervuilde lucht uit de tunnel niet dichtbij bewoond gebied naar buiten gebracht (in het OTB wordt de vervuilde tunnellucht ongezuiverd naar buiten gebracht bij de beide ingangen van de landtunnel tussen Schiedam en Vlaardingen), maar kan de vervuilde lucht op een minder bewoonde plek gefilterd naar buiten worden gebracht. Voor de inwoners, ook op de grens van Schiedam, Vlaardingen en Midden-Delfland, neemt de hinder af.
• Landschappelijke vervuiling: hoewel verdiept aangelegd en afgeschermd met twee dijken aan weerszijden, gaat het OTB uit van een open weg. Een vaart, zoals voorgesteld in het alternatief A4 met Vaart past landschappelijk gezien beter in dit polderlandschap dan een open, weliswaar verdiepte weg. Bovendien is bij het alternatief A4 met Vaart minimaal verlies van recreatieve waarden. De vaart zelf kan bij aanleg van natuurvriendelijke oevers zorgen voor recreatieve en natuurlijke waarden.
• Lichtvervuiling: op dit moment is technisch nog steeds niet duidelijk hoe voorkomen wordt, dat matrixborden en verlichting van de weg in het buitengebied zichtbaar zijn. Als geen “innovatieve oplossing” gevonden wordt (en die lijkt er nog niet te zijn), is het nog steeds reëel, dat deze objecten met name ’s avonds “boven de dijken”, welke de A4 visueel en geluidstechnisch afschermen, uitsteken. Doordat in het alternatief A4 met Vaart het grootste deel van de A4 ondertunneld wordt, is bij dit alternatief geen lichtvervuiling aanwezig.
• Watervervuiling: een open, verdiepte weg heeft als nadeel, dat bij neerslag veel water opgevangen, gezuiverd en afgevoerd moet worden. Een tunnel kent dit bezwaar niet. Bovendien is bij het alternatief A4 met Vaart geen of minder compenserende waterberging nodig. De vaart zelf heeft een functie als waterberging.

De uitgangspunten van het IODS, niet horen, zien en ruiken, zijn met de A4 met Vaart te waarborgen en niet met het OTB.

Verzoeken tot aanpassing van het OTB
Op het OTB als ontwerp hebben wij de volgende verzoeken tot aanpassing:
• Het IODS-convenant heeft als basis gefungeerd voor dit OTB. Wij menen dat het OTB op een aantal essentiële punten afwijkt van het IODS-convenant. Deze punten staan hieronder genoemd, en laten zich samenvatten onder de kritiek dat de weg wèl te zien, te horen en te ‘’ruiken’’ (luchtverontreiniging) is;
• Verlies van open ruimte en kwaliteitsverlies van het gebied Midden-Delfland compenseren in gebied aangrenzend aan Midden-Delfland;
• Natuurcompensatie in Midden-Delfland i.p.v. natuurcompensatie in de Hoeksche Waard;
• Bereiken van de garanties die in het IODS zijn opgenomen t.a.v. geluidsniveaus in de stiltegebieden tussen Delft en Schiedam;
• Verlagen van de zichtbaarheid van de weg, met name de lichtmasten, signalering en bebording vanuit het Midden-Delfland.

Gebiedscompensatie Midden-Delfland
De gebruiksfuncties en met name het open karakter en de beleving van de relatieve stilte in het Midden-Delfland gebied worden ernstig aangetast. Wij menen dat de tweedeling van het gebied en het verlies aan open gebied als gevolg van de aanleg van de OTB moeten worden gecompenseerd aaneensluitend aan het Midden-Delfland gebied, waardoor het Midden-Delfland gebied aan de randen wordt versterkt. Het functieverlies van Midden-Delfland is, zoals beschreven, een combinatie aan verlies van gebied zelf (het deel dat in wordt genomen door de A4, inclusief A4-gerelateerd-gebied zoals de servicewegen) en verlies door versnippering, de tweedeling van het gebied. Het verlies aan open gebied is ca. 60 ha, waarbij de lengte van de weg is 7 km en de breedte van de aan te leggen weg inclusief gerelateerde infrastructuur is volgens het OTB 85 meter. Wij verzoeken u om een gebied te compenseren, dat twee keer zo groot is als het directe verlies aan gebied als gevolg van de aanleg van de A4. Deze factor twee is bedoeld als compensatie van de deling van het gebied. Het betreft hier dus 120 ha (2 keer 60 ha).

Natuurcompensatie in het gebied Midden-Delfland i.p.v. natuurcompensatie in de Hoeksche Waard
Vooralsnog vind een groot deel van de natuurcompensatie voor de A4 plaats in de Hoeksche Waard. Het gaat hierbij om nieuw vogelweidegebied. Wij willen u verzoeken alles in het werk te laten stellen om de natuurcompensatie in of aangrenzend aan het Midden-Delfland gebied te realiseren, daar waar de natuurschade wordt aangericht.

Zichtbaarheid van de A4 vanuit Midden-Delfland
Uit het OTB blijkt dat de verdiepte A4 toch zichtbaar wordt in Midden-Delfland. Het betreft de verlichting, de signalering en de bewegwijzering. Dit is niet in de geest van het IODS en daarnaast is dit een zware aantasting van Midden-Delfland als natuur- en recreatiegebied. We verzoeken u middels innovatieve oplossing de zichtbaarheid van lichtmasten, signalering en bebording vanuit het Midden-Delfland te voorkomen.

Geluidsgarantie in Midden-Delfland
In het IODS (Art. 4e) is een geluids- en zichtgarantie vastgelegd voor Midden- Delfland. Dit betekent voor geluid in de stiltegebieden maximaal een gemiddeld geluidsniveau van 40 dB(A) op een afstand variërend tussen 250 - 500 meter buiten de weg en waarbij een walhoogte langs de A4 is gesteld op maximaal 2,5 meter vanaf maaiveld. In het OTB vinden wij deze garantie niet terug. Wij verzoeken dan ook om de weg zodanig te ontwerpen dat deze randvoorwaarde bereikt wordt.

Luchtkwaliteit
In het IODS is voldoen aan de wettelijke uitgangspunten t.a.v. luchtkwaliteit het uitgangspunt.Met name in en rondom de tunnel tussen Schiedam en Vlaardingen, dus ook waar de tunnelmond grenst aan het Midden-Delflandgebied, pleiten wij voor een aanpassing van de snelheid tot 80 km / uur, omdat hierdoor de uitstoot van fijnstof uit de tunnel in het dichtbewoonde gebied rondom beide tunnelmonden met tussen de 15 en 30% kan verminderen (zie onder meer http://www.dcmr.nl/nl/wonenenmilieu/lucht/actueleontwikkelingen/_/content/internet/nl/documents/doelgroepen/bewoner/lucht/actuele-ontwikkelingen/tachtigkm_maatregel.html ).

Verzoek
Wij verzoeken u om op basis van deze zienswijze de A4 Delft-Schiedam aan te leggen op basis van het alternatief “A4 met Vaart”. Dit is de eenvoudigste en minst kostbare wijze om aan bovengenoemde bezwaren tegemoet te komen. De overige punten uit deze zienswijze willen wij u graag als overweging meegeven.

Hoogachtend,

B.E. van der Velde
Voorzitter Midden-Delfland Vereniging